กิจกรรมศิลปะส่งเสริมลักษณะนิสัยให้กับเด็กปฐมวัย

                       กิจกรรมศิลปะเป็นกิจกรรมที่สร้างพื้นฐานในด้านลักษณะนิสัยให้กับเด็ก ซึ่งผู้ใหญ่บางคนไม่เห็นความสำคัญจึงเป็นที่น่าเสียดายอย่างยิ่ง ถ้าเด็กผ่านพ้นระยะเวลาที่เหมาะสมในการเสริมสร้างลักษณะนิสัยไปแล้ว เราจะกลับมาเริ่มพัฒนาอีกได้ยาก ลักษณะนิสัยที่เด็กได้จากการทำงานศิลปะมีดังนี้
                       - การมีจินตนาการ งานสร้างสรรค์ในสิ่งต่างๆของงานศิลปะเกิดขึ้นจากจินตนาการ
                       - การแสดงออก การแสดงออกทางศิลปะเป็นกระบวนการที่ต้องใช้ความคิดในการตัดสินใจทำเพื่อให้เกิดผลงานทางศิลปะ
                       - ความประณีต การทำงานศิลปะต้องอาศัยความตั้งใจ การใข้ความพยายาม การสังเกต และความประณีตตลอดการทำกิจกรรมศิลปะ
                       - การมีสุนทรียภาพ การทำงานศิลปะจะเกิดความรู้สึกซาบซึ้งและเห็นคุณค่าในสิ่งต่างๆ การสร้างสรรค์งานศิลปะของเด็กปฐมวัยจะเป็นการสะสมการมีสุนทรียภาพในตัวเด็ก เป็นการทำเพื่อชีวิตและจิตใจที่งดงาม
                       นอกจากลักษณะนิสัยที่กล่าวข้างต้นแล้ว ยังมีลักษณะนิสัยอีกมากที่ได้จากการทำงานศิลปะ
ครูหรือผู้ใหญ่จึงจำเป็นต้องส่งเสริมให้กับเด็กตั้งแต่ปฐมวัย

ครูกับการจัดกิจกรรมสร้างสรรค์

                  กิจกรรมสร้างสรรค์ในเด็กปฐมวัยคือการทำงานศิลปะของเด็ก ซึ่งไม่ได้เน้นที่ความสวยงามของผลงาน บทบาทและหน้าที่ของครูที่สำคัญคือการดูแลอย่างใกล้ชิด ให้คำปรึกษาแนะนำ แต่ครูจะต้องไม่สั่งการให้เด็กทำตามความเห็นของครู หรือให้ทำเหมือนกันหมดทั้งห้อง นอกจากนั้นครูควรมีบทบาทที่พอจะกล่าวได้ดังนี้

                  - ชมเชยให้กำลังใจขณะที่ทำงานหรือเมื่อทำงานเสร็จ คำชมเชยต้องมีความจริงใจพอสมควร เช่น ถ้าภาพไม่สวยควรชมในด้านความพยายาม
                  - เมื่อเด็กทำงานเสร็จควรให้เด็กเล่าเรื่องเกี่ยวกับสิ่งที่ทำ หรือภาพที่วาด เพื่อเป็นการพัฒนาภาษาและความคิดของเด็ก
                  - ทำความตกลงกับเด็กก่อนว่าขณะทำงานต้องระมัดระวังอย่าให้วัสดุหล่น หากหล่นต้องเก็บทันที และช่วยกันเก็บของเมื่อทำเสร็จ
                  - บันทึกวันที่และรายละเอียดของภาพที่เด็กวาด เพื่อเปรียบเทียบความก้าวหน้าของผลงาน
                  - นำผลงานของเด็กแสดงไว้ที่ป้ายนิเทศเพื่อให้กำลังใจ
                  สิ่งที่กล่าวครูควรปฏิบัติอย่างต่อเนื่อง เพื่อเป็นการพัฒนาเด็กให้เกิดผลตามวัตถุประสงค์คือการพัฒนาทั้งด้านกล้ามเนื้อมือ ความสัมพันธ์ระหว่างมือกับตา อารมณ์ จิตใจ สังคม และความคิดสร้างสรรค์
                 
   

พัฒนาอารมณ์ จิตใจด้วยกิจกรรมศิลปะ

                    กิจกรรมศิลปะเป็นสิ่งมีความสำคัญและมีค่ายิ่งต่อการพัฒนาเด็กปฐมวัยในด้านต่างๆ อย่างเช่นทำให้เด็กได้พัฒนาด้านอารมณ์ จิตใจซึ่งเป็นรากฐานของชีวิตมนุษย์เรา การทำกิจกรรมนี้เหมาะสมกับพัฒนาการของเด็กเพราะเด็กวัยนี้ชอบอิสระ ชอบเล่น ชอบแสดงออก ชอบริเริ่มสร้างสรรค์  การทำงานศิลปะของเด็กจึงเป็นสิ่งที่เหมาะสมกับเด็กเป็นอย่างยิ่ง เพราะเด็กได้แสดงออกถึงความคิด ความรู้สึก จินตนาการ และการที่เด็กได้แสดงออกที่งานศิลปะนี้เกิดผลในทางอารมณ์ จิตใจของเด็กดังนี้
                                                   - เด็กมีความรู้สึกปลอดภัย
                                                   - เด็กมีความมั่นใจ
                                                   - เด็กมีอารมณ์ดี
                                                   - เด็กมีสมาธิเพิ่มขึ้น

                     ดังนั้นครูปฐมวัย ผู้ปกครองของเด็กควรให้ความสำคัญและส่งเสริมให้เด็กได้ทำกิจกรรมศิลปะ ตลอดจนคอยดูแลช่วยเหลือเด็กเมื่่อเด็กต้องการ
    
    

การประเมินผลงานกิจกรรมสร้างสรรค์

           กิจกรรมสร้างสรรค์หรือกิจกรรมศิลปะนั้น ในการประเมินผลงานส่วนใหญ่ใช้การสังเกตในเรื่องความสามารถของเด็กปฐมวัยดังนี้
          - การควบคุมกล้ามเนื้อเล็ก-ใหญ่ และประสานสัมพันธ์ระหว่างมือกับตา โดยดูการจับแท่งสี การใช้พู่กัน การปั้น ว่าทำได้ตามที่เด็กต้องการหรือไม่ การบังคับมือเป็นอย่างไร
          - ภาพวาดของเด็กเหมาะสมกับวัยหรือไม่
          - ลักษณะภาพมีความแปลกใหม่กว่าเดิมหรือไม่ เพื่อดูในแง่ของความคิดริเริ่มสร้างสรรค์
          - การทำงานร่วมกับเพื่อน ความเสียสละ การแบ่งปัน การรอคอย ขณะทำงานและมีการแก้ปัญหาการทำงาน

          การประเมินผลงานที่ได้จากกิจกรรมสร้างสรรค์นั้นแตกต่างจากการประเมินผลงานด้านทักษะวิชาการอื่นๆ เพราะการประเมินนี้เป็นกระบวนการ วิธีการหรือสิ่งที่ได้จากกระบวนการ จึงเป็นสิ่งสำคัญที่ครูปฐมวัยจะต้องทำความเข้าใจการพัฒนาการของเด็กจากการทำงานศิลปะ

การปฏิบัติการทดลองสำหรับเด็กปฐมวัย

                 การปฏิบัติการทดลองที่จัดให้เด็กปฐมวัยได้ปฏิบัตินั้น เป็นกิจกรรมที่จัดเพื่อจุดประสงค์ให้เด็กได้ลงมือทำหรือปฏิบัติด้วยตนเอง และเกิดการค้นพบด้วยตนเอง ภายใต้การดูแลแนะนำของครู โดยครูจะต้องจัดให้เด็กทุกคนได้มีโอกาสกระทำอย่างทั่วถึง ซึ่งการจัดประสบการณ์ลักษณะนี้จะเกิดประโยชน์อย่างยิ่งต่อการเรียนรู้ของเด็ก สิ่งสำคัญเป็นการเน้นการให้เด็กได้ใช้ประสาทสัมผัสทั้งห้า คือ การมองเห็น การได้สัมผัส การชิมรส การดมกลิ่น และการฟัง นอกจากนั้นยังเป็นการพัฒนาด้านสังคม ความรับผิดชอบ การทำงานร่วมกัน ความเป็นระเบียบในการทำงาน และเด็กปฐมวัยได้ฝึกทักษะทางวิทยาศาสตร์ เช่น การสังเกต การคิดหาเหตุผล การคิดแก้ปัญหา เป็นต้น