การจัดประสบการณ์ทางภาษาให้แก่เด็กปฐมวัย

           การที่จะพัฒนาภาษาให้กับเด็กปฐมวัยต้องกระตุ้นให้เด็กเกิดความอยากที่จะเรียนรู้ จึงจำเป็นต้องให้เด็กได้เรียนรู้จากการเล่นต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการเล่นนิ้ว การเล่นตอบคำถาม การเล่นปริศนาคำทาย การเล่นร้องเพลง และการทำท่าทางประกอบการเล่นตามนิทาน ฯลฯ นอกจากนั้นควรที่จะส่งเสริมพัฒนาการทางภาษาดังนี้
           -การจัดประสบการณ์ด้านการฟัง ควรเป็นกิจกรรมการเล่านิทาน คำคล้องจอง บทกลอน เพลง การเล่นที่ฝึกการฟังต่างๆ ส่วนสื่อที่ใช้ควรเป็นสื่อที่ทำให้เกิดเสียงแล้วให้เด็กได้ฝึกฟัง
           -การจัดประสบการณ์ด้านการพูด ควรเป็นกิจกรรมให้เด็กได้เล่าเรื่อง เล่านิทาน แสดงบทบาทสมมติ การแสดงละคร เกมทางภาษาต่างๆ การเล่าเหตุการณ์ประจำวัน สื่อควรเป็นสิ่งที่เด็กเคยมีประสบการณ์มาก่อน
           -การจัดประสบการณ์ด้านการอ่าน ควรเป็นกิจกรรมให้เด็กได้ใช้สายตาเคลื่อนไหวจากซ้ายไปขวาการเคลื่อนไหวจากบนลงล่าง  สื่อที่นำมามาใช้ในการจัดกิจกรรมควรเป็นภาพ หนังสือภาพ ตัวอักษรที่ทำด้วยวัสดุต่างๆ
           -การจัดประสบการณ์ด้านการเขียน ควรเป็นกิจกรรมให้เด็กได้ทำงานศิลปะต่างๆ เช่น การระบายสี
การวาดภาพ การปั้น สื่อที่นำมาใช้ในการจัดกิจกรรมควรเป็นสื่อที่ประกอบการทำงานศิลปะที่มีอยู่ทั่วไปหรือวัสดุอุปกรณ์ที่ได้จากธรรมชาติ
           ดังนั้นการพัฒนาภาษาให้กับเด็กปฐมวัย ผู้ใหญ์จึงมีความสำคัญโดยจะต้องมีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องในการพัฒนาความพร้อมทางภาษาและเป็นแบบอย่างที่ดีในการใช้ภาษา

         

ข้อคิดในการใข้สื่อเพื่อส่งเสริมพัฒนาการด้านภาษาให้เด็กปฐมวัย

            การใช้สื่อสำหรับเด็กเล็กเพื่อให้เด็กมีความอยากที่จะเรียนรู้ โดยเฉพาะความพร้อมทางด้านภาษาเพราะภาษามีความสำคัญต่อเด็ก ครูและผู้ใหญ่มีความจำเป็นที่จะต้องร่วมมือและช่วยกันในการพัฒนาภาษาให้กับเด็กโดยการจัดหาสื่อเพื่อให้เด็กเกิดประสบการณ์หรือมีทักษะในการฟัง พูด อ่านและเขียน ดังนั้นการจัดหาสื่อมีข้อควรคำนึงดังนี้
            - ด้านการฟัง สื่อที่ใช้ในการจัดประสบการณ์ควรเป็นสื่อที่มีเสียง การเล่านิทาน คำคล้องจอง บทกลอนต่างๆ เพลงกล่อมเด็ก เกมการฟังคำสั่ง เกมกระซิบ ฯลฯ
            - ด้านการพูด สื่อที่ใช้ในการจัดประสบการณ์ควรเป็นสื่อที่ผู้ใหญ่นำประสบการณ์เดิมของเด็กมาจัดให้เด็กได้พูดในรูปของการร้องเพลง การแสดงละคร การเล่านิทาน การเล่าเรื่อง การแสดงละครสร้างสรรค์ การแสดงบทบาทสมมติ ฯลฯ
            - ด้านการอ่่าน  สื่อที่ใช้ในการจัดประสบการณ์ควรเป็นภาพ หนังสือนิทาน หนังสือภาพ ตัวอักษรที่ทำจากวัสดุต่างๆ หนังสือเล่มใหญ่ ฯลฯ
            - ด้านการเขียน สื่อที่ใช้ในการจัดประสบการณ์ควรเป็นสื่อที่ใช้พัฒนาความสามารถในการใช้กล้ามเนื้อมัดเล็ก การประสานสัมพันธ์ระหว่างมือกับตา ส่วนใหญ่เป็นวัสดุอุปกรณ์ในการทำงานศิลปะอาจจะเป็นวัสดุเหลือใช้หรือวัสดุจากธรรมชาติ เป็นต้น
            ดังนั้นการพัฒนาด้านภาษาให้เด็ก ครูและผู้ใหญ่จะต้องร่วมมือกันและมีความเข้าใจที่ถูกต้อง

สิ่งที่ส่งเสริมการเรียนรู้ภาษาสำหรับเด็กปฐมวัย

          ภาษามีความสำคัญมากสำหรับเด็กเพราะเป็นเครื่องมือที่ใช้ในการสื่อความหมายหรือติดต่อกับบุคคลต่างๆที่แวดล้อมเด็ก เป็นพื้นฐานในการพัฒนากระบวนการรับรู้ กระบวนการคิดและสติปัญญา ผู้ใหญ่จึงมีความจำเป็นที่จะต้องส่งเสริมและสนับสนุนให้เด็กเกิดการเรียนรู้ทางภาษาดังนี้
         - จัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการใช้ภาษาและให้เด็กมีโอกาสในการใช้ภาษาอย่างเป็นธรรมชาติ
         - ให้เด็กได้มีส่วนร่วมในการเรียนรู้
         - ให้กำลังใจกับเด็กเพื่อสร้างความเชื่อมั่นในการใช้ภาษา
         - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาให้กับเด็กในลักษณะของการบูรณาการ การเรียนรู้ภาษามีลักษณะเป็นองค์รวมไม่แยกเป็นทักษะต่างๆ
         - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับวัย และให้เด็กได้ลงมือปฏิบัติด้วยตนเอง มีการสร้างปฏิสัมพันธ์กับเพื่อน ครู บุคคลรอบข้าง
         - ผู้ใหญ่เป็นตัวแบบการใช้ภาษาที่ดี และมีคุณภาพ
         ดังนั้น สิ่งที่กล่าวข้างต้นผู้ใหญ่ควรมีหน้าที่และมีบทบาทที่จะต้องเป็นผู้กระทำเพื่อให้เด็กได้รับการพัฒนาทางภาษาอย่างมีคุณภาพ

ข้อควรคำนึงในการเตรียมวัสดุเพื่อการผลิตสื่อสำหรับการจัตประสบการณ์ให้เด็กปฐมวัย

                      สื่อในการจัดประสบการณ์ให้กับเด็กปฐมวัยเป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมพัฒนาการเด็ก การเลือกใช้และผลิตจึงจำเป็นที่ครูรวมทั้งพ่อแม่ผู้ปกครองจะต้องเตรียมและพิจารณาให้เหมาะสมตามวัยของเด็กตลอดจนคำนึงถึงวัตถุประสงค์ การจัดเตรียมวัสดุเพื่อการผลิตสื่อ เป็นสิ่งที่ครูสามารถจัดทำหรือผลิตขึ้นได้เอง โดยจัดหาวัสดุจากสิ่งต่างๆที่มีอยู่รอบตัว อาจเป็นวัสดุที่มีอยู่ในท้องถิ่น หรือวัสดุเหลือใช้ในชีวิตประจำวัน ดังนั้นการจัดแบ่งสื่อสามารถแบ่งออก

                     เป็นประเภทต่างๆได้ดังนี้
                      - วัสดุท้องถิ่น / วัสดุจากธรรมชาติ
                      - วัสดุเหลือใช้
                      - วัสดุที่ทำขึ้นเอง
                      - วัสดุที่ซื้อมาราคาถูก
                      ดังนั้นสื่อสำหรับเด็กปฐมวัยเป็นสิ่งสำคัญและจำเป็น โดยธรรมชาติเด็กชอบเล่นซึ่งการเรียนรู้จะผ่านการเล่นของเด็ก สื่อจึงเป็นสิ่งที่ขาดไม่ได้ในการเรียนรู้ของเด็ก การเตรียมวัสดุสำหรับที่จะผลิตผู้ใหญ่จำเป็นต้องมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับวัสดุดังกล่าว

คำคล้องจอง ; พัฒนาเด็กปฐมวัย

              ถ้าพูดถึงคำคล้องจองแล้ว ผู้ใหญ่ส่วนมากจะเข้าใจว่าเป็นคำประพันธ์ในรูปแบบที่เป็นโคลง กลอน กาพย์ เป็นต้น ซึ่งใช้ถ้อยคำที่มีเนื้อหาสาระง่ายๆ มีความหมายไม่มากนัก เด็กพูดหรือท่องแล้วเกิดความสนุกสนานและจำได้เร็ว เมื่อนำมาใช้กับเด็กปฐมวัยจะมีความสำคัญดังนี้
              - เด็กเกิดความสนุกสนาน
              - ตอบสนองความต้องการทางธรรมชาติของเด็กในเรื่องของจังหวะ
              - เตรียมความพร้อมสู่การอ่าน
              - เรียนรู้การใช้วรรคตอน ก่อนที่จะอ่านหนังสือ
              - ช่วยให้เด็กใช้ภาษา ใช้ถ้อยคำได้อย่างหลากหลาย
              - ได้รู้คำศัพท์เพิ่มมากขึ้น
              - ส่งเสริมจินตนาการและความคิดสร้างสรรค์ให้กับเด็ก
              - ช่วยให้ผู้ใหญ่และเด็กมีความสัมพันธ์อันดีต่อกัน
              - ฝึกการจำและฝึกการคิด
            ดังนั้นการนำคำคล้องจองมาให้เด็กได้เรียนรู้จึงมีความสำคัญมากเพราะคำคล้องจองทำให้เด็ก
ได้พัฒนาในหลายๆด้านโดยเฉพาะด้านภาษา